گامی نوین به سوی آبخوانداری هوشمند؛ تلفیق فناوری دیجیتال و مدیریت سیلاب در پایگاه پشتکوه ساری

تیمی از پژوهشگران مرکز متشکل از آیدینگ کرنژادی، عضو هیأت علمی و رئیس بخش تحقیقات جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری، به همراه بهروز محسنی (مدیر مرکز رشد واحدهای فناور کشاورزی) و سعید شعبانی (عضو هیأت علمی بخش)، با همراهی محمدعلی هادیان، رئیس بخش تحقیقات حفاظت خاک و آبخوانداری مرکز مازندران، در تاریخ ۲۷ مرداد ۱۴۰۵ از پایگاه تحقیقاتی، آموزشی و ترویجی پخش سیلاب در منطقه پشتکوه شهرستان ساری بازدید کردند.
به گزارش روابط‌عمومی و امور بین‌الملل مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، آیدینگ کرنژادی، رئیس بخش تحقیقات جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری مرکز گلستان، در خصوص اهداف این بازدید اظهار داشت: هدف ما بررسی ظرفیت‌های فناورانه این پایگاه برای ورود به مرحله جدیدی از پایش هوشمند است.
وی افزود؛ با تکیه بر زیرساخت‌هایی چون ایستگاه هواشناسی مجهز به دیتالاگر و حسگرهای هفت‌پارامتری که امکان ثبت و مخابره لحظه‌ای داده‌ها را فراهم کرده، به دنبال تدوین پروپوزالی مشترک برای توسعه دوقلوی دیجیتال آبخوان پشتکوه هستیم.
کرنژادی ادامه داد؛ در این طرح، با بهره‌گیری از اینترنت اشیا (IoT)، مدل‌سازی سه‌بعدی و برداشت‌های توپوگرافی پهپادی، امکان شبیه‌سازی تعاملی رخدادهای بارشی و تحلیل برخط وضعیت پایگاه فراهم می‌شود تا این مجموعه به یک الگوی ملی در مدیریت هوشمند منابع آب تبدیل گردد.
در ادامه، محمدعلی هادیان، رئیس بخش تحقیقات حفاظت خاک و آبخوانداری مرکز مازندران، با تشریح جزئیات عملیاتی خاطرنشان کرد: پایگاه پشرت که از دهه ۷۰ با هدف کاهش فرسایش و تغذیه آبخوان‌ها احداث شده، در جدیدترین رخداد بارشی (۲۰ مرداد ۱۴۰۵) عملکردی چشمگیر داشت.
وی افزود؛ در این رخداد، ابتدا بارش ۳.۵ میلی‌متری رطوبت اولیه خاک را تأمین کرد و سپس بارش ۱۹.۵ میلی‌متری، روانابی با دبی تقریبی ۱۰ مترمکعب بر ثانیه ایجاد کرد که منجر به هدایت و جمع‌آوری بیش از ۱۰۰ میلیون لیتر آب شد. این حجم از آب توسط شبکه پخش سیلاب کنترل و برای تغذیه منابع زیرزمینی ذخیره گردید و نشان داد که این زیرساخت‌ها تا چه حد در مدیریت رواناب و کنترل سیلاب در مناطق نیمه‌خشک مؤثر هستند.
در حاشیه این برنامه، بر تداوم همکاری‌های علمی و پژوهشی میان دو مرکز تأکید شد و همچنین رایزنی‌های گسترده‌ای برای احداث آبخوان‌های مشابه در استان گلستان صورت گرفت تا توسعه زیرساخت‌های پایش هوشمند، نقش مؤثری در مدیریت رواناب، تغذیه منابع آب زیرزمینی و تقویت تاب‌آوری این استان در برابر چالش‌های آبی ایفا کند.